THÁNH GIOANKIM VÀ THÁNH ANNA

Lược sử
Trong Kinh Thánh, các thánh sử Mátthêu và Luca cung cấp cho chúng ta phả hệ của Đức Giêsu. Nhưng bên ngoại của Đức Giêsu thì bị lãng quên, chúng ta không có một dữ kiện gì về các đấng sinh thành ra Đức Maria. Ngay cả tên Gioankim và Anna cũng xuất phát từ một truyền thuyết. Các đức tính nổi bật của Đức Maria cho thấy một gia tộc khắng khít. Thánh Gioankim và Thánh Anna – dù những tên tuổi này có thật hay không – đã đại diện cho một chuỗi thế hệ của những người trung tín thi hành bổn phận, kiên trì sống đức tin để tạo nên một bầu khí thuận tiện cho sự giáng trần của Đấng Thiên Sai, nhưng họ vẫn âm thầm không ai biết đến.

Suy niệm 1: Phả hệ

Trong Kinh Thánh, các thánh sử Mátthêu và Luca cung cấp cho chúng ta phả hệ của Đức Giêsu.

Các ngài đi ngược trở về tổ tiên dòng họ của Người chỉ để chứng minh rằng Đức Giêsu là cực điểm của các lời hứa trọng đại.
Vì Mátthêu chủ yếu viết cho người Do thái, nên ngài dừng lại ở Ápraham (Mt 1,1), vốn được biểu dương là cha của các kẻ tin (Rm 4,11), là tổ phụ của một dân tộc mới (St 17,5), là nhân vật lịch sử đã thừa hưởng những lời hứa quan trọng của Thiên Chúa (Lc 1,73;Dt 6,13).

Còn Luca thì viết chung cho dân ngoại, nên ngài lần mãi đến con người đầu tiên được Thiên Chúa tạo dựng nên là Ađam (Lc 3,38), vốn là nguyên tổ của cả loài người (St 2,7) và cùng với Evà vợ mình là những nhân vật tiên khởi được đón nhận lời hứa ban ơn cứu độ của Thiên Chúa (St 3,15).

* Lạy Chúa Giêsu, xin giúp chúng con ý thức chúng con đã thuộc về dân thánh, dân riêng, dân của Chúa (1Pr 2,9-10), chúng con phải sống thánh.

Suy niệm 2:. Lãng quên

Bên ngoại của Đức Giêsu thì bị lãng quên.

Phải trung thực và thẳng thắn nói rằng không phải bị lãng quên mà đúng hơn là không được đề cập đến. Một đàng, theo quan niệm thời đó ở tại Ítraen cũng như tại Việt Nam chúng ta, vai trò của giới phụ nữ không được quan tâm, đặc biệt trong lãnh vực gia phả. Chính vì thế có câu: Nhất nam viết hữu, thập nữ viết vô.

Đàng khác, vấn đề nối dõi tông đường thường đặt lên hàng đầu, đến mức khía cạnh đạo đức luân lý cũng được châm chước. Từ đó nảy sinh việc đa thê, bà Xarai hiếm muộn đã giải quyết bằng cách chính bà tác hợp cho Ápram chồng bà với người nữ tỳ của bà là Haga để từ đó có con nối dõi (St 16,1-2). Hoặc hai cô con gái của ông Lót đã phục rượu cha mình và lần lượt đến với ông để từ đó có con nối dõi cho cha (St 19,30-38).

* Lạy Chúa Giêsu, chúng con đang sống trong một xã hội văn minh hiện nay với đường hướng nam nữ bình quyền, xin giúp chúng con tôn trọng và tin dùng họ vào các công việc hợp pháp và thích hợp.

Suy niệm 3: Truyền thuyết

Ngay cả tên Gioankim và Anna cũng xuất phát từ một truyền thuyết.

Truyền thuyết này được viết lại sau khi Đức Giêsu về trời khoảng hơn một thế kỷ. Tuy nhiên, đức tính anh hùng và thánh thiện của các ngài được suy đoán từ bầu khí của toàn thể gia tộc Đức Maria.

Dù chúng ta dựa trên truyền thuyết về thời kỳ thơ ấu của Đức Maria hoặc suy đoán từ các dữ kiện trong Phúc Âm, Đức Maria là một thể hiện của biết bao thế hệ những người siêng năng cầu nguyện mà chính ngài là một người đắm chìm trong các truyền thống đạo đức của người Do Thái.

* Lạy Chúa Giêsu, xin giúp chúng con vượt qua các truyền thuyết để nắm bắt ý nghĩa ẩn tàng trong đó: có Đức Maria có nghĩa là có các ngài.

Suy niệm 4:. Đức Maria

Các đức tính nổi bật của Đức Maria khi ngài thi hành các quyết định, khi liên lỉ cầu nguyện, khi trung thành với quy luật tôn giáo, khi bình tĩnh trước những khủng hoảng và khi tận tâm với người bà con.

Tất cả những điều này cho thấy một gia tộc khắng khít, yêu thương nhau biết nhìn đến các thệ hệ tương lai trong khi vẫn duy trì truyền thống tốt đẹp của quá khứ, đồng thời cũng cho thấy câu nói: “con nhà tông không giống lông thì giống cánh”, có nghĩa là một Đức Maria thánh thiện thì phụ mẫu Gioankim và Anna sinh ra ngài cũng rất đạo đức.

* Lạy Chúa Giêsu, xin giúp các người làm con cái hãy biết báo hiếu cha mẹ bằng lối sống tốt để làm rạng danh cha mẹ mình.

Suy niệm 5: Thế hệ

Thánh Gioankim và Thánh Anna – dù những tên tuổi này có thật hay không – đã đại diện cho một chuỗi thế hệ.

Đây là “ngày lễ của các ông bà”. Nó nhắc nhở cho các ông bà về trách nhiệm của họ là phải thiết lập gia phong cho các thế hệ tương lai: Họ phải làm sống lại các truyền thống và trao truyền cho con cháu. Nhưng ngày lễ này cũng có ý nghĩa cho các thế hệ trẻ. Nó nhắc nhở người trẻ rằng cái nhìn chín chắn, giầu kinh nghiệm của người già là sự khôn ngoan không nên coi thường hoặc bỏ qua.
… Gia đình là nền tảng của xã hội. Trong đó, nhiều thế hệ đến với nhau để giúp đỡ nhau lớn lên trong sự khôn ngoan và để hòa hợp quyền lợi cá nhân với những đòi hỏi khác của đời sống xã hội” (Giáo Hội Trong Thế Giới Ngày Nay, 52).

* Lạy Chúa Giêsu, xin giúp chúng con dù lớn nhỏ đều dùng dịp lễ này để xét lại trách nhiệm của đấng bậc mình đối với gia phong.

Suy niệm 6: Âm thầm

Thánh Gioankim và Thánh Anna vẫn âm thầm không ai biết đến.

Cuộc đời các ngài thật âm thầm đến mức không ai biết đến, cũng như bao người đã đến trong đời rồi đi. Nhưng nhờ sự nổi danh của người con là Đức Maria mà tên tuồi của các ngài lại được nêu bật. Thật đúng như câu nói: “con nhà tông không giống lông thì giống cánh”, có nghĩa là một Đức Maria thánh thiện thì phụ mẫu Gioankim và Anna sinh ra ngài cũng rất đạo đức, đáng được nêu danh cho bao người noi theo.

Sự âm thầm có khi lại có giá trị rất quan trọng đến mức không thể không có. Có các ngài thì mới có Đức Maria. Các ngài có đạo đức thì mới có một Maria thánh thiện. Cũng như phải có một chuyên gia Wadner làm sân cỏ âm thầm chăm sóc hằng năm sân bãi, thì các cuộc thi đấu làng banh nỉ ở Wimbledon mới được diễn ra tốt đẹp đúng hạn kỳ.

* Lạy Chúa Giêsu, xin giúp chúng con đừng bỏ quên lời khen thưởng đối với các nhân sự và công việc âm thầm vốn đóng góp không nhỏ cho thành quả của các cuộc tổ chức rầm rộ.

Lm. Phêrô Nguyễn Ngọc Mỹ

Bài này đã được đăng trong Các Thánh. Đánh dấu đường dẫn tĩnh.